ਉਤਰਾਖੰਡ : ਉਤਰਾਖੰਡ ਦੇ ਚਮੋਲੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਵਿਸ਼ਵ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਤੀਰਥ ਸਥਾਨ ਹੇਮਕੁੰਡ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਯਾਤਰਾ 25 ਮਈ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਸਮੁੰਦਰ ਤਲ ਤੋਂ ਲਗਭਗ 15,000 ਫੁੱਟ ਦੀ ਉਚਾਈ ‘ਤੇ ਸਥਿਤ, ਇਹ ਪਵਿੱਤਰ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਦਸਵੇਂ ਸਿੱਖ ਗੁਰੂ, ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਹੈ। ਬਰਫੀਲੀਆਂ ਚੋਟੀਆਂ ਅਤੇ ਇੱਕ ਸੁੰਦਰ ਗਲੇਸ਼ੀਅਰ ਝੀਲ ਦੇ ਕੰਢੇ ਸਥਿਤ, ਇਹ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਗੁਰਦੁਆਰਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ।
ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਸਾਲ ਹੇਮਕੁੰਡ ਸਾਹਿਬ ਯਾਤਰਾ ‘ਤੇ ਜਾਣ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾ ਰਹੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਯਾਤਰਾ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਜ਼ਰੂਰੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਜਾਣਨਾ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਯਾਤਰਾ ਲਈ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ, ਉੱਥੇ ਕਿਵੇਂ ਪਹੁੰਚਣਾ ਹੈ ਅਤੇ ਨੇੜਲੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਦਰਸ਼ਨ ਵਾਲੇ ਸਥਾਨ ਕਿਹੜੇ ਹਨ।
ਹੇਮਕੁੰਡ ਸਾਹਿਬ ਯਾਤਰਾ ਲਈ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਜ਼ਰੂਰੀ
ਚਾਰਧਾਮ ਯਾਤਰਾ ਵਾਂਗ, ਹੇਮਕੁੰਡ ਸਾਹਿਬ ਯਾਤਰਾ ਲਈ ਔਨਲਾਈਨ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਵੀ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਉਤਰਾਖੰਡ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਅਧਿਕਾਰਤ ਵੈੱਬਸਾਈਟ ‘ਤੇ ਜਾ ਕੇ ਯਾਤਰਾ ਲਈ ਰਜਿਸਟਰ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ।
ਹਰ ਸਾਲ ਇਹ ਪਵਿੱਤਰ ਸਥਾਨ ਅਪ੍ਰੈਲ ਦੇ ਅਖੀਰ ਜਾਂ ਮਈ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਧਾਲੂਆਂ ਲਈ ਖੋਲ੍ਹਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਯਾਤਰਾ ਅਕਤੂਬਰ ਤੱਕ ਜਾਰੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਵੇਲੇ ਇੱਥੇ ਤਾਪਮਾਨ ਲਗਭਗ 7 ਡਿਗਰੀ ਸੈਲਸੀਅਸ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਤਾਪਮਾਨ 2 ਡਿਗਰੀ ਸੈਲਸੀਅਸ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਮੌਸਮ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਢੁਕਵੇਂ ਕੱਪੜੇ ਅਤੇ ਜ਼ਰੂਰੀ ਚੀਜ਼ਾਂ ਤਿਆਰ ਰੱਖੋ।
ਹੇਮਕੁੰਡ ਸਾਹਿਬ ਕਿਵੇਂ ਪਹੁੰਚਣਾ ਹੈ?
ਸੜਕੀ ਰਸਤਾ: ਹੇਮਕੁੰਡ ਸਾਹਿਬ ਦਾ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਦੁਆਰ ਗੋਵਿੰਦਘਾਟ ਹੈ। ਇਸ ਸਥਾਨ ‘ਤੇ ਜੋਸ਼ੀਮੱਠ ਰਾਹੀਂ ਸੜਕ ਰਾਹੀਂ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਪਹੁੰਚਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਈ ਰਸਤਾ: ਸਭ ਤੋਂ ਨੇੜਲਾ ਹਵਾਈ ਅੱਡਾ ਜੌਲੀ ਗ੍ਰਾਂਟ ਹਵਾਈ ਅੱਡਾ (ਦੇਹਰਾਦੂਨ) ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਗੋਵਿੰਦਘਾਟ ਤੋਂ ਲਗਭਗ 276 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ ‘ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇੱਥੋਂ ਤੁਸੀਂ ਟੈਕਸੀ ਜਾਂ ਬੱਸ ਰਾਹੀਂ ਗੋਵਿੰਦਘਾਟ ਪਹੁੰਚ ਸਕਦੇ ਹੋ।
ਰੇਲ ਰਸਤਾ: ਰੇਲ ਰਾਹੀਂ ਯਾਤਰਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸ਼ਰਧਾਲੂ ਹਰਿਦੁਆਰ ਪਹੁੰਚ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇੱਥੋਂ ਜੋਸ਼ੀਮੱਠ ਰਾਹੀਂ ਸੜਕ ਰਾਹੀਂ ਗੋਵਿੰਦਘਾਟ ਪਹੁੰਚ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਟ੍ਰੈਕਿੰਗ ਰਸਤਾ: ਗੋਵਿੰਦਘਾਟ ਤੋਂ ਲਗਭਗ 5 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਪੁਲਨਾ ਪਿੰਡ ਤੱਕ ਵਾਹਨ ਰਾਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, 15 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਟ੍ਰੈਕਿੰਗ ਕਰਨੀ ਪੈਂਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਬਹੁਤ ਸੁੰਦਰ ਅਤੇ ਦਿਲਚਸਪ ਹੈ। ਘੰਗਰੀਆ ਇਸ ਰਸਤੇ ‘ਤੇ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸਟਾਪ ਹੈ, ਇੱਥੇ ਯਾਤਰੀ ਰਾਤ ਨੂੰ ਠਹਿਰਦੇ ਹਨ। ‘ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਘਾਟੀ’ ਦਾ ਰਸਤਾ ਵੀ ਇੱਥੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਹੇਮਕੁੰਡ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਨੇੜੇ ਘੁੰਮਣ ਲਈ ਸਥਾਨ
- ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਘਾਟੀ: ਯੂਨੈਸਕੋ ਦੀ ਵਿਸ਼ਵ ਵਿਰਾਸਤ ਸਾਈਟ, ਇਹ ਘਾਟੀ ਆਪਣੇ ਰੰਗੀਨ ਦੁਰਲੱਭ ਫੁੱਲਾਂ ਅਤੇ ਮਨਮੋਹਕ ਦ੍ਰਿਸ਼ਾਂ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਘੰਗਰੀਆ ਤੋਂ ਲਗਭਗ 3 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ ‘ਤੇ ਸਥਿਤ, ਇਸ ਘਾਟੀ ਨੂੰ ਜੁਲਾਈ ਅਤੇ ਅਗਸਤ ਦੇ ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਦੇਖਣ ਲਈ ਆਦਰਸ਼ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
- ਲਕਸ਼ਮਣ ਮੰਦਰ: ਹੇਮਕੁੰਡ ਝੀਲ ਦੇ ਨੇੜੇ ਸਥਿਤ ਇਸ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਮੰਦਰ ਦਾ ਬਹੁਤ ਧਾਰਮਿਕ ਮਹੱਤਵ ਵੀ ਹੈ। ਇਹ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਲਕਸ਼ਮਣ ਜੀ ਨੇ ਇੱਥੇ ਤਪੱਸਿਆ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਯਾਤਰਾ ਸੁਝਾਅ
– ਟ੍ਰੈਕਿੰਗ ਲਈ ਮਜ਼ਬੂਤ ਜੁੱਤੇ ਅਤੇ ਗਰਮ ਕੱਪੜੇ ਰੱਖੋ।
– ਮੈਡੀਕਲ ਕਿੱਟ, ਉੱਚਾਈ ‘ਤੇ ਸਾਹ ਲੈਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਨ ਲਈ ਉਪਕਰਣ ਅਤੇ ਕਾਫ਼ੀ ਪਾਣੀ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਰੱਖੋ।
– ਮੌਸਮ ਦੀ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੀ ਯਾਤਰਾ ਕਰੋ।
